สัมมนาสังคมศาสตร์เชิงพฤติกรรม
เรื่อง วิชาชีวิต : การพัฒนามนุษย์ตามศักยภาพ
  วิทยากร : คุณบุบผาสวัสดิ์ รัชชตาตะนันท์์
 
 

        

        วันอังคารที่ 8 สิงหาคม 2549 ที่ผ่านมา น.ส.สุจินดา ประเสริฐ นายพลรพี ทุมมาพันธ์ และนายทินกฤต อรรถโกวิทธาตรี นิสิตปริญญาเอก สาขาการวิจัยพฤติกรรมศาสตร์ประยุกต์ สถาบันวิจัยพฤติกรรมศาสตร์ มศว. ได้จัดสัมมนาสังคมศาสตร์เชิงพฤติกรรมขึ้น ในหัวข้อ "วิชาชีวิต การพัฒนามนุษย์ตามศักยภาพ"โดยเชิญ คุณบุบผาสวัสดิ์ รัชชตาตะนันท์ ผู้บริหารโรงเรียนทอสี มาเป็นวิทยากรพิเศษ สรุปได้ดังนี้

        “ชีวิตคือการศึกษา...การศึกษาคือชีวิต”
        การศึกษากับสิกขาเป็นเรื่องเดียวกัน ซึ่งเราสามารถพัฒนาผู้เรียนโดยใช้หลัก ไตรสิกขา คือ ศีล สมาธิ ปัญญา อย่างบูรณาการ ผู้เรียนได้เรียนรู้ผ่านการพัฒนา มีปัญญารู้เข้าใจในทางคุณค่าแท้ใช้กระบวนการทางวัฒนธรรมแสวงปัญญา และมีวัฒนธรรมเมตตา เป็นฐานการดำเนินชีวิต
        พุทธศาสนามีบทบาทโดยตรงในการพัฒนาการศึกษา การพัฒนาวิถีชีวิตที่เป็นบุญเป็นกุศล ซึ่งถ้าเราได้ปฏิบัติธรรมอย่างต่อเนื่องแล้ว ก็เห็นเด่นชัดว่าการศึกษาและการดำเนินชีวิตเป็นเรื่องเดียวกัน เพราะการศึกษาไม่ใช่เป็นไปเพียงเพื่อหาความรู้ทางวิชาการ หรือแสวงหาทักษะเพื่อประกอบอาชีพหารายได้เลี้ยงตนและครอบครัว แต่ควรเป็นไปเพื่อพัฒนาชีวิตที่ดีงามเพื่อสร้างประโยชน์ตน ประโยชน์ครอบครัว ชุมชนและสังคม การปฏิบัติธรรมทำให้เข้าใจว่า การศึกษาที่ถูกต้องและแท้จริงต้องเริ่มต้นที่การพัฒนาตนเอง ซึ่งชาวพุทธต้องเป็นนักศึกษาชีวิตมีเป้าหมายชีวิตที่ชัดเจนที่เป็นบุญเป็นกุศล โดยมีความเชื่อมั่นว่าพุทธศาสนามีหลักการและวิธีการพัฒนามนุษย์ที่สมบูรณ์แบบ
        โรงเรียนทอสี เป็นโรงเรียนที่เน้นแนวทางวิธีพุทธ โดยมีการพัฒนากระบวนการเรียนการสอน ควบคู่ไปกับการปฏิบัติธรรม โดยการทำงานของโรงเรียนเน้นการสร้างเครือข่ายของกัลยาณมิตรเพื่อช่วยเหลือเกื้อกูล มีการร่วมมือกับชุมชน ร่วมมือกับสถาบันต่างๆ โดยมีวิสัยทัศน์ ว่าโรงเรียนเป็นชุมชนของบัณฑิต คือ ชุมชนของผู้มีปัญญา มีความเข้าใจธรรมชาติของชีวิต และของโลกอย่างแจ่มแจ้ง รู้จักวิธีที่จะปฏิบัติและพัฒนาตนเอง รวมถึงการมีปฏิสัมพันธ์กับผู้อื่น ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมได้ อย่างเป็นกัลยาณมิตรตามหลักทางสายกลาง คือ อริยมรรคมีองค์8 เป็นผู้นำสร้างบัณฑิตที่สามารถนำพาตนเอง และสังคมก้าวทวนกระแสกิเลส สู่วิถีชีวิตที่ดีงาม โดยเริ่มจากการพัฒนาตนของแต่ละบุคคล สู่การพัฒนาชุมชน โดยการจัดการศึกษาและวิถีชีวิตที่เอื้อต่อการพัฒนาให้เกิดวัฒนธรรมที่สมบูรณ์ครบทั้ง 2 ด้าน คือ
        1. วัฒนธรรมแห่งเมตตา โดยส่งเสริมให้ชุมชนมีวิถีชีวิตที่เอื้อให้เกิดความเป็นกัลยาณมิตรต่อกันทั้ง 3 ฝ่าย คือ เด็ก ครู และผู้ปกครองรวมถึงชุมชน
        2. วัฒนธรรมแสวงปัญญา โดยสนับสนุนให้บุคคลรู้จักคิดวิเคราะห์ตามวิธีคิด แบบพุทธธรรมทั้ง 10 ประการ(โยนิโสมนสิการ) ซึ่งจะยังให้บุคคลเกิดปัญญา ดับทุกข์ที่เกิดขึ้นได้ด้วยตนเองในที่สุด
        สรุปได้ว่าในการพัฒนาคนนั้น เราควรพัฒนาแต่ละบุคคลให้เป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์ ทั้งด้านพฤติกรรม (กายและสังคม) และปัญญา ตามแนวพุทธศาสนา โดยการพัฒนาการศึกษา เป็นเรื่องเดียวกันกับการพัฒนาชีวิต ต้องทำควบคู่กันไปและครอบคลุมทั้งครู เด็ก และผู้ปกครอง ต้องมีเป้าหมายร่วมกันในการพัฒนา ตามหลักไตรสิกขา รู้จักและค้นพบศักยภาพของตนเองในด้านความถนัด ความสามารถ รวมทั้งศักยภาพในการเรียนรู้ ฝึกฝนพัฒนาการดำเนินชีวิตของตนเองให้เป็นสุข และพร้อมที่จะช่วยสร้างสรรค์ พัฒนาสังคมให้อยู่ร่วมกัน อย่างสันติ เป็นสังคมแห่งกัลยาณมิตรอย่างแท้จริง


 
 
 
คุณบุบผาสวัสดิ์