|
|
|
ตำราพิชัยสงครามซุนวู
|
|
จิ้น
|
ที่กล่าวมาแล้ว
ทั้ง ๖ ประการ คือ วิถีแห่งความปราชัย ขุนพลผู้รับผิดชอบบังคับ บัญชาต้อง
มีการพินิจพิเคราะห์อย่างถี่ถ้วน
ลักษณะภูมิประเทศมีส่วนช่วยกองทัพ การพิเคราะห์ข้าศึกควบคุมสั่งการจนนำทัพสู่ชัยชนะ
ประเมินขุนเขาและพื้นราบ ความใกล้ไกล เหล่านี้คือสติปัญญาของแม่ทัพใหญ่ ผู้ซึ่งรอบรู้สิ่ง
ต่าง ๆ เหล่านี้ และนำมาใช้ในการรบ ย่อมได้ชัยชนะอย่างแน่นอน สำหรับแม่ทัพใหญ่
่ที่ไม่รู้สิ่งเหล่านี้ หรือรู้แต่ไม่นำมาใช้ในการรบย่อมพ่ายศึกเป็นแม่นมั่น
ถ้าเงื่อนไขสงครามบ่งว่าจะมีชัยชนะอย่างแน่นอน แม้ผู้ปกครองจะสั่งให้ถอยก็ให้เข้าทำ
การสู้รบถ้าเงื่อนไขของสงครามบ่งว่าต้องพ่ายแพ้อย่างแน่นอน แม้ผู้ปกครองจะสั่งให้เข้าสู้รบ
ก็ไม่ต้องปฏิบัติตาม
ดังนี้แล้วขุนพลผู้ไม่รุกคืบหน้าเพียงเพื่อมุ่งหวังจะหาชื่อเสียงให้ตนเอง
หรือเมื่อจำเป็นต้อง ถอยทัพ ก็มิกลัวถูกลงโทษทัณฑ์ โดยมุ่งหวังเพียงเพื่อปกป้องประชาราษฎร์
และเสริมสร้าง ประโยชน์ให้แก่ผู้ปกครอง ขุนพลที่ทำได้เช่นนี้ เปรียบดังแก้วมณีที่มีค่าของแผ่นดิน
เมื่อแม่ทัพถือว่าไพร่พลประหนึ่งดังลูกน้อยของตน ทหารจะตามไปร่วมรบด้วยแม้ในหุบ
เขาที่ลึกที่สุด ถ้าแม่ทัพดูแลไพร่พลเหมือนกับเป็นบุตรสุดที่รัก ทหารก็พร้อมตายกับแม่ทัพ
ถ้าดูแลทหารเป็นอย่างดี แต่ไม่อาจใช้งานได้ ให้ความรักทหารแต่ไม่อาจสั่งการได้
ทหาร ไร ้ซึ่งระเบียบวินัย และไม่สามารถปกครองได้ เหล่าทหารก็เปรียบดังลูกเหลือขอ
และไม่มีประโยชน์อันใด
ถ้าทราบว่าทหารของเราสามารถโจมตีข้าศึกได้ แต่ไม่ทราบว่าโจมตีแล้วข้าศึกจะแพ้หรือ
ไม่ โอกาสได้ชัยชนะมีเพียงครึ่งเดียว ถ้าทราบว่าฝ่ายข้าศึกอยู่ในสถานะที่จะถูกโจมตีให้พ่าย
แพ้ได้ แต่ไม่ทราบว่าทหารของเราจะโจมตีให้ได้รับชัยชนะหรือไม่ โอกาสได้ชัยชนะมีเพียง
ครึ่งเดียว
ถ้าทราบว่าข้าศึกอยู่ในสถานะที่เราจะเข้าโจมตีได้ และทราบว่าทหารของเรามีขีดความ
สามารถในการเข้าโจมตี แต่ไม่ทราบว่าสภาพภูมิประเทศเอื้ออำนวยต่อการรบหรือไม่โอกาส
ได้ชัยชนะมีเพียงครึ่งเดียว
ดังนี้แล้ว ผู้ชำนาญการสงครามจึงไม่ทำสิ่งที่ผิดพลาด เมื่อลงมือทำการใด
ๆ ก็ไม่ล้มเหลว
จึงมีคำกล่าวว่า รู้จักข้าศึก รู้จักตนเอง ย่อมได้รับชัยชนะ
ถ้ารู้ซึ้งถึงภูมิประเทศ และดินฟ้า อากาศ ย่อมกำชัยอย่างสมบูรณ์
บทวิเคราะห์
ในบทนี้ซุนวู ได้กล่าวถึงลักษณะภูมิประเทศแบบหลัก
ๆ ๖ ชนิด ที่มีผลต่อการวางแผนในการรบ ซึ่ง แม่ทัพจะต้องศึกษาและนำความเข้าใจ
เพื่อนำมาใช้ให้เป็นประโยชน์กับฝ่ายตน ให้มากที่สุด ส่วนที่ ๒ ของบทกล่าวถึง
กองทัพที่เลว ๖ ประเภท และสาเหตุแห่งความเลวร้ายของกองทัพนั้น ๆ ซึ่ง ซุนวูกล่าวว่า
เกิดจากความบกพร่องของตัวแม่ทัพเอง มิได้เกิดจากการบันดาลของฟ้าดิน และส่วนสุดท้ายกล่าวถึง
คุณสมบัติของ ขุนพลผู้มีความสามารถ ซึ่งใช้ศิลปะในการปกครองไพร่พลให้ร่วมมือร่วมใจในการทำศึกร่วมกับตน
ไม่ว่า สถานการณ์จะยากลำบากเพียงใด กล่าวสรุปได้ว่า ในการรบให้ได้ชัยชนะ
นั้น ขุนพลจะต้องเข้าใจถึงรูปลักษณะภูมิประเทศ กองทัพเข้มแข็งมีขีดความสามารถ
การปกครองบังคับบัญชาเป็นไปด้วยความเที่ยงธรรม เข้าใจถึงสภาพภูมิอากาศ ปฏิบัติหน้าที่โดยคำนึงถึงประโยชน์ส่วนรวม
เหล่านี้ทั้งหมดย่อมนำกองทัพใด ๆ ไปสู่ชัยชนะ
|